^{Het Nieuwe Werken wint steeds meer terrein. Maar hoe werkt het? Wat zijn mogelijke valkuilen? En voor wie is het geschikt? Op het drukbezochte seminar Het nieuwe werken - The Experience Event op 18 maart 2010 in de Beurs van Berlage werden antwoorden gegeven.}

“Het is als een karrenwiel; als de zachte en harde kant van Het Nieuwe Werken niet in balans zijn, dan rolt het niet.” Met die woorden opent ir. Ruud Kramer, principal consultant en business developer van Strict, het seminar Het nieuwe werken - The Experience Event. Het woord ‘experience’ staat volgens hem voor de vele praktijkvoorbeelden die belicht worden. “Juist de zachte kant, dus hoe je als bedrijf je cultuur en management er op inricht, verdient aandacht”, aldus Kramer. “Want je kunt wel karrenvrachten vol technologie naar binnen rijden, maar als de organisatie niet is ingericht op thuiswerken en managers nog sturen op aanwezigheid in plaats van op output, dan werkt het niet.”

Het Oude Werken
Iemand die letterlijk opliep tegen de beperkingen van het Oude Werken, is Roos Wouters, de eerste spreker op het seminar. De politicologe en columniste kreeg bewust haar eerste kind tijdens haar studie, om ‘niet tussen de poepluiers te zitten’ op het hoogtepunt van haar carrière. “Een misvatting”, bekent ze voor een volle zaal. Want eenmaal afgestudeerd bleek het lastig een baan op niveau te vinden. “Als moeder werd ik op een zijspoor gezet”, verklaart Wouters. “Ik werkte bijvoorbeeld als receptioniste of secretaresse, voor mensen die nog niet de helft van mijn opleidingsniveau hadden.”

Alle ballen in de lucht houden
Na de geboorte van haar tweede kind vier jaar later, vond ze toch een baan op niveau. Maar het bleek onmogelijk om alle ballen in de lucht te houden. “Toen ik tussen twee vergaderingen door, stiekem op het toilet mijn voicemail afluisterde en hoorde dat mijn kind al een uur op mij stond te wachten op het schoolplein, knapte er iets in me. Ja, ik wilde graag deelnemen op niveau, maar nee, niet ten koste van mijn kinderen. Ik wilde en-en, niet of-of.”

Man uit de jaren vijftig
Wouters is sinds die constatering fervent beoefenaar én pleitbezorger van Het Nieuwe Werken. “Het is de oplossing voor het fileprobleem, de vergrijzing, het milieuprobleem en de gestreste werknemer die steeds ervaart dat hij op twee plekken tegelijk moet zijn”, stelt zij. En het zijn volgens haar niet alleen vrouwen die hun werk beter willen combineren met privé. “Wouter Bos en Camiel Eurlings zijn daar recente voorbeelden van. Die weigerden nog langer te kiezen tussen werk en privé. Ze willen het allebei. Maar onze hedendaagse roosters gaan nog uit van de man uit de jaren vijftig. Dat past niet meer.”

Op ludieke wijze
De presentatie van de tweede spreker van het seminar, cabaretier Jelle Kuiper, heeft wel iets weg van de jaren vijftig. Met een ouderwetse overheadprojector (‘ik werk pas met een computer als ik niet meer op start hoef te drukken om ‘m uit te zetten’) en sheets vol onbegrijpelijke tabellen (‘ik noem het korte lijnen’) legt hij op ludieke wijze de nadelen van het Oude Werken uit; werktijden van negen tot vijf, managers die hun werknemer geen enkele ruimte gunnen.

Stapel werk op bureau
Kuipers laat als slecht voorbeeld een foto zien van een man met een enorme stapel werk op zijn bureau. Het hoofd van de man rust hulpeloos in de handen. Kuipers: “Mijn tip aan managers in dit geval is: leg nog zo’n tweede stapel werk neer op het bureau van je werknemer. Zeg hem dat dit morgen óók af moet zijn. Wacht vervolgens vijf minuten. En haal daarna één stapel weer weg onder het mom: ‘weet je, ik doe het toch maar zelf.’  Je werknemer is geheid weer supergemotiveerd en begint vol goede moed aan zijn grote stapel werk. Want gemotiveerde werknemers - daar draait het uiteindelijk om. En goede communicatie is niets anders dan op een leuke manier je zin doordrukken.”

Praktijkvoorbeelden
Na deze ludieke bijdrage, begeven de bezoekers van het seminar zich richting paralleltracks; sessies van elk een half uur over thema’s als ‘hoe ziet de Nieuwe Organisatie eruit?’, ‘hoe implementeer je Het Nieuwe Werken’ en ‘Hoe ziet de Nieuwe Werkplek eruit?’. Henk Roelofs van Waterschap De Dommel stelt dat de incentive ’efficiënter werken’ niet de beste motivator voor werknemers is om het Nieuwe Werken te omarmen. Zijn organisatie nam Het Nieuwe Werken als managementstijl aan en won onlangs de eerste prijs voor sociale innovatie van het NCSI.

Werknemer is een idealist
“Een werknemer is een idealist, met dromen”, stelt hij. “Die moet je uitdagen door storytelling en het prikkelen van zijn eigen fantasie. Hij moet zelf een beeld schetsen van hoe zijn ideale werk-privé-balans eruit ziet. Teamgerichtheid, vertrouwen, eerlijkheid en respect voor anderen zijn daar sleutelwoorden in.” Waterschap De Dommel gaf alle medewerkers bijvoorbeeld vijftig lummeluren per jaar. “Die mochten ze opnemen wanneer ze maar wilden, op één voorwaarde: ze moesten met een innovatief idee terugkomen.”

Kantoor als ontmoetingsplek
Stephan van Slooten van consultancybureau Altuïtion laat in een andere parallelsessie zien hoe Interpolis - dat Het Nieuwe Werken in 1993 introduceerde - het hoofdkantoor heeft ingericht als een ontmoetingsplek. Van Slooten: “Kantoor is eigenlijk geen plek om hard te werken. Dat kun je beter thuis doen, in alle rust en stilte. Je komt juist naar kantoor om te overleggen, van gedachten te wisselen en visies aan te scherpen. Dan kun je je ruimtes daar net zo goed op inrichten.”

Loyaliteit neemt af
Van Slooten stelt dat als de economische stagnatie in 2011 voorbij is, bedrijven nauwelijks nog keuze hebben of ze Het Nieuwe Werken wel of niet invoeren. “Uit cijfers van het CBS blijkt dat de loyaliteit van werknemers afneemt. Tel daar de krapte op de arbeidsmarkt door vergrijzing bij op en je ziet dat het voor bedrijven steeds lastiger wordt werknemers aan zich te binden. Daarbij is er een sterke verschuiving waarneembaar van harde arbeidsvoorwaarden, zoals salaris, naar zachte arbeidsvoorwaarden als werksfeer, het zelf kunnen bepalen van werktijden, waardering en vertrouwen van leidinggevenden. De nieuwe werknemer vraagt maatwerk en stelt zichzelf centraal, niet het bedrijf. Het Nieuwe Werken past daar in.”

Server based computing
Organisatie voor gehandicaptenzorg Pameijer vertelt in de parallelsessie ernaast hoe ze met succes het ‘Anders Werken’ invoerden. Samen met ICT-partner Triple P creëerden ze achthonderd vaste werkplekken, zeshonderd thuiswerkplekken en tachtig mobiele werkplekken, allen uitgerust met een smartphone en laptop. “We hebben een server based computing netwerk van Citrix, zodat iedereen overal kan werken”, zegt Ruud Schoonderbeek van Pameijer. De vraag vanuit de zaal ‘dat mensen in de zorg toch doorgaans handiger zijn met hun handen aan het bed, dan aan de toetsen’, pareert hij keurig door te stellen dat het helpt om je werknemers te laten kiezen. “Laat ze zelf hun smartphone uitzoeken. De techniek is niet leidend, maar een middel. En vooruit is niet altijd rechtdoor.”

Het Nieuwe Werken Spel
Nadat ook de parallelsessies met Zetacom,NEC Philips Unified Solutions, Rabobank Nederland, Stichting Telewerkforum , Vodafone, het UWV, UC2 Evangalist IBM, e-Office, COMvenience,  het Onze Lieve Vrouwen Gasthuis,Moneypenny, Mitel, Rabobank Unplugged, Innvire, Timesoft en StartReady afgerond zijn, eindigt het congres met het Nieuwe Werken Spel. Een bordspel waarbij deelnemers in groepen van vijf strijden om de hoofdprijs: een online diagnose Het Nieuwe Werken van Strict ter waarde van 4.750 euro. Stuk voor stuk beantwoorden de deelnemers vragen als ‘Wat zijn de grootste voordelen van Het Nieuwe Werken?’ en ‘Wat vraagt het Nieuwe Werken van managers?’. Daarbij mogen ze niet in herhaling vallen. “Een slimme vondst”, vindt bezoeker Rob van Rijn, project manager van AEGON Group. “Je moet steeds doordenken, want de meest voor de liggende antwoorden zijn al gegeven door je medespelers. Een leuke manier om met verschillende disciplines te praten en je visie aan te scherpen.”

Creatieve opzet
De opzet van het congres was sowieso creatief, vindt medebezoeker Mark Deterink, IT-architect bij het UMC Utrecht. “Het spel, de parallelsessies, de praktijkvoorbeelden. Goed dat er veel aandacht was voor de zachte kant; welke bedrijfscultuur heb je nodig. Ik zat zelf tot nu toe meer op de techniek.” Een rondje langs de verschillende spelgroepen leert dat opvallend veel deelnemers dezelfde kreten noteren. Zo is het sturen op cijfers alleen volgens velen een voorbeeld van het Oude Werken. Ook concluderen opvallend veel mensen dat voor Het Nieuwe Werken vooral vertrouwen van managers nodig is, en verantwoordelijkheidsgevoel bij de werknemer. “Een mooi congres, ik heb een hoop nieuwe dingen gehoord”, sluit hoofd Communicatie van een zorginstelling Rutger de Graaf af.

Voor meer informatie of een afspraak mailt u naar Ruud Kramer via r.kramer@strict.nl

Bestel nu gratis de bundel Best Practices 2010

terug naar Kennisgebieden Strict